مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان غربی؛

امکان واگذاری طرح‌های تحقیقاتی منابع طبیعی به دانشجویان و ایجاد اشتغال‌زایی

آماده همکاری با انجمن علمی دانشکده منابع طبیعی ارومیه هستیم

منابع طبیعی و مباحث مربوط به آن مسئله‌ای جدی است و با پیشرفت تکنولوژی و دست‌اندازی بشر در طبیعت، اهمیت آن بیش‌ازپیش احساس می‌شود. اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان غربی یکی از ادارات فعال در سطح آذربایجان غربی است که علاوه بر وظیفه حفاظتی و نظارتی ،امروزه در راستای احیاء دریاچه خشک‌شده ارومیه گام برمی‌دارد و حتی رئیس سازمان جنگل‌های کشور از فعالیت و عملکرد آن در ماه‌های گذشته تقدیر و تشکر کرد و این به‌نوبه خود نشان‌دهنده تلاش‌های بی‌وقفه در این مجموعه است. ازاین‌رو به سراغ مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان غربی، دکتر رحمان وهاب‌زاده رفتیم تا گفت‌وگویی با وی داشته باشیم.

وجود ۵٫۲ برابری دام مازاد در مراتع آذربایجان غربی

رحمان وهاب‌زاده در گفت‌وگو با دبیر انجمن علمی جنگلداری دانشکده منابع طبیعی ارومیه و درباره ضرورت وجود همکاری‌های علمی با مراکز دانشگاهی اظهار کرد: پیوند کارها و اقدامات اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان غربی با مراکز علمی امروزه احساس می‌شود و جای دارد که علیرغم وجود این رابطه تلاش بیشتری انجام‌گرفته و تفکر و نگرش علمی به موضوعات و معضلات موجود در استان همگام با تجربیات و اقدامات عملی برای مثمر ثمر شدن آن‌ها و افزایش بازده طرح‌ها صورت گیرد.

برای ادامه مصابحه به ادامه ی مطلب بروید.

3n0o_untitled33_-_copy_(2)_-_copyuuuuuuuuuuuuuuuuu

وی افزود: در سال‌های گذشته به دلیل مسائل مدیریتی و بهره‌برداری‌های غیراصولی و عدم تعادل دام و مرتع شاهد این بودیم که مراتع ما از بین رفته است.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان غربی گفت: ۲/۵ برابر ظرفیت مراتع، دام مازاد در استان وجود دارد و علاوه بر آن شاهد هستیم که هیچ‌گونه عملیات بیولوژی و احیایی که مؤثر واقع شود، صورت نگرفته و بهترین مراتع ما با گونه‌های ژنتیکی و مرتعی که اکثر داروهای گیاهی را شامل می‌شوند، برداشت بی‌رویه شده و در حال انقراض هستند.

وهاب‌زاده درباره تغییر کاربری اراضی جنگلی و مرتعی و ضرورت جلوگیری از این کار ادامه داد: اولین راهکار قوانین و مقرراتی خیلی سخت‌گیرانه است تا بتواند با این موضوع برخورد کند البته این قوانین وجود دارند ولی بازهم یک سری قوانین تکمیلی و بازدارنده را باید داشته باشیم.

۸۳ درصد اراضی منابع طبیعی در آذربایجان غربی سنددار شده‌اند

وی یادآور شد: در همین راستا برای ۸۳% از اراضی منابع طبیعی سند اخذشده است و این کار برای شناسایی و جدا کردن منابع طبیعی از مستثنایت و زمین‌های زراعی هست.

وهاب‌زاده با تأکید بر نقش مردم محلی در حفظ منابع طبیعی تصریح کرد: نوع معیشت مردم و بهره‌برداران نیز یکی از مهم‌ترین فاکتورهاست و یک سری افراد از روی اجبار به خاطر بهره‌مندی از مزیت‌های اقتصادی به بهره‌برداری روی می‌آورند.

وی با اشاره به تخریب و تصرف اراضی از سوی سودجویان، اظهار کرد: کسانی هم هستند که دنبال کسب ثروت و قدرت بوده و آسان‌ترین و رایگان‌ترین راه را اراضی منابع طبیعی می‌بینند.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان تأکید کرد: ما باید به فکر افرادی که اقتصاد خانواده‌هایشان متکی به همین مراتع و جنگل‌هاست باشیم و در این راستا کارهایی مانند سوخت‌رسانی ,احداث ایستگاه‌های گاز پرکنی و تهیه آب‌گرم‌کن خورشیدی برای حاشیه‌نشینان جنگل را برنامه‌ریزی کرده‌ایم تا برای به دست آوردن سوخت به درختان جنگلی روی نیاورند.

فرهنگ‌سازی مهم‌ترین عامل در احیاء دریاچه ارومیه

وهاب‌زاده اشاره‌ای نیز به نقش مهم فرهنگ‌سازی در احیاء دریاچه ارومیه داشت و افزود: اگرچه یکسری از کارها مانند پخش علوفه و جو برای جلوگیری از تخریب عرصه‌ها می‌تواند مؤثر واقع شود اما عمده‌ترین فاکتور در بحث احیاء فرهنگ‌سازی است و ما باید مردم را آگاه کنیم و به آن‌ها یادآور باشیم که با یک بحران جدی در بحث مسائل زیست‌محیطی روبرو هستند.

وی تخریب خاک و وضعیت بحرانی آب را نیز از دیگر بخش‌هایی دانست که امروزه به‌عنوان معضلی در آذربایجان غربی مطرح هستند و پیش‌بینی کرد که اگر این‌چنین پیش برود تا چند سال دیگر آثاری از علوفه، خاک و آب برای آیندگان باقی نخواهد ماند.

وهاب‌زاده با تأکید بر نقش آموزش‌های همگانی و ورود سازمان‌های مردم‌نهاد در جهت حفظ طبیعت و منابع طبیعی، ادامه داد: در حال حاضر یکی از سیاست‌های اصلی سازمان بحث حفاظت مشارکتی است و حفاظت و صیانت از منابع طبیعی، جنگل‌ها و انفال بدون حضور مردم و دست‌اندرکاران و متخصصین بخش منابع طبیعی و کشاورزی نمی‌تواند به موفقیت برسد.

وی افزود: اکنون در راستای برنامه‌های اجرایی احیاء دریاچه ارومیه همکاری و تفاهم‌نامه‌ای با سازمان نظام‌مهندسی و کشاورزی استان منعقدشده است که اکثر کارها به بخش فارغ‌التحصیلان مهندسین کشاورزی منابع طبیعی واگذارشده است.

مردم یکی از مهره‌های اساسی در بحث پیشگیری، کنترل و احیاء هستند

وهاب‌زاده عنوان کرد: اعتقاد و سیاستمان این است که از توان و حمایت‌های مردم برای حفظ منابع طبیعی و احیاء دریاچه ارومیه استفاده کنیم زیرا در همه‌ی مباحث به وجود آمده نقش عامل انسانی خیلی مؤثر بوده و مردم یکی از مهره‌های اساسی در بحث پیش‌گیری، کنترل و احیاء هستند.

وی با تأکید بر استفاده از ظرفیت علمی دانشجویان در طرح‌های حفاظتی وصیانتی ادامه داد: در آذربایجان غربی ۹ سازمان مردم‌نهاد به‌عنوان پایلوت انتخاب‌شده‌اند و امیدواریم با این سمن‌ها نقاط قوت و ضعف شناسایی‌شده و طرح‌های واگذارشده بازخورد خوبی داشته باشند.

وهاب‌زاده در پاسخ به سؤالی که در راستای تدوین و برنامه‌ریزی برای استفاده از ظرفیت‌هایی همچون محیط یار و یا جنگل یار بود، گفت: در راستای همین موضوع، همیاران طبیعت را از تمامی قشرها  برنامه ریزی کرده ایم و دوره های توجیهی و آموزشی با برگزاری کارگاه هایی در سطح مقاطع راهنمایی ، حضور در سطح مدارس، تکثیر عکس و بروشور هایی که می تواند خیلی موثر واقع شود را ادامه می دهیم.

وی افزود: برای کودکان در سنین مختلف  نیز از همان دوره های ابتدایی با پخش بروشور و جزوه های آگاهی سازی، خواستار جلب توجه آنها و دانستن اهمیت حفظ منابع طبیعی هستیم.

آموزه های دینی و مذهبی عاملی در حفظ و صیانت از منابع طبیعی

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان با بیان حدیثی از پیامبراکرم(ص) که می فرمایند شکستن شاخه ی درختان به منزله ی شکستن بال و پر فرشتگان است، تصریح کرد: طبق فرمایشات مقام معظم رهبری درختان به عنوان ریه های تنفسی شهرها محسوب می شوند که بحث های خیلی جدی ، مهم و رهنمودهایی ارزشمند در راستای حفاظت از منابع طبیعی است که می تواند برای آحاد جامعه به عنوان وظیفه ای عملی در راستای حفظ و صیانت از منابع طبیعی محسوب شود.

امکان واگذاری طرح‌های تحقیقاتی و اشتغال‌زایی برای دانشجویان

وهاب‌زاده با اشاره به مباحثی همچون ادغام سازمان‌های محیط‌زیست و جنگل‌ها و مراتع و تشکیل وزارتخانه‌ای مستقل برای این دو سازمان افزود: بحث ادغام محیط‌زیست و منابع طبیعی از سال‌های قبل بوده که پیگیر این موضوع هستیم و با توجه به نوع و ماهیت کاری که انجام می­دهند، اصولاً باید در قالب یک وزاتخانه باشند ولی به‌هرحال این نوع مسائل دست ما نیست و سیاست‌گذاران باید نسبت به اهمیت این موضوع حساس بوده و در مجلس مطرح کنند.

وی ادامه داد: از مزیت‌های چنین طرحی انسجام در کارها و نیروی انسانی منسجم است که توانایی انجام وظایف محوله رادارند و علاوه بر این از سویی دیگر نیز علیرغم تربیت نیروی انسانی متخصص تاکنون نتوانسته‌ایم آن‌طور که شایسته است از ظرفیت‌های آن‌ها استفاده کنیم و هم‌اکنون نیز به علت اعتبارات و مباحث مربوط به جذب نیروی انسانی، به‌کارگیری فارغ‌التحصیلان رشته‌های منابع طبیعی امکان‌پذیر نیست.

وهاب‌زاده با اشاره به اجرای اصل ۴۴ قانون اساسی در آذربایجان غربی و در اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گفت: طبق اصل ۴۴ قانون اساسی ما یکسری کارها را می‌توانیم به فارغ‌التحصیلان رشته‌های منابع طبیعی واگذار کنیم که می‌توانند به‌طور مثال در راستای توسعه باغات در مناطق شیب‌دار فعال باشند و درختان مثمر و جنگلی را کشت و از مزیت‌های اقتصادی آن بهره‌مند شوند که در این خصوص اولویت با فارغ‌التحصیلان منابع طبیعی است و بانک‌ها نیز ارائه تسهیلات می‌کنند.

آماده همکاری با انجمن علمی دانشکده منابع طبیعی ارومیه هستیم

وی ضمن بیان اینکه اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان غربی بعد از اطلاع یافتن از نحوه فعالیت انجمن علمی دانشکده منابع طبیعی ارومیه و توانمندی‌های اعضاء آن، آمادگی دارد تا در راستای قوانین و مقررات و همچنین وضعیت اعتباری خود با این انجمن همکاری کند، یادآور شد: در این راستا باید با اداره‌ی آموزش و ترویج ، روابط عمومی و معاونت برنامه‌ریزی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان جلسه‌ای تشکیل شود و اعتقادمان بر این است که دانشجویان به‌عنوان بازوی اجرایی و کمکی در بحث سیاست‌های سازمان می‌توانند مفید و تأثیرگذار باشند.

وهاب‌زاده ادامه داد: به نظر من ارائه راهکارهای اجرایی و پیشنهادهای سازنده در بحث حفاظت و صیانت و توسعه جنگل‌ها، حفاظت از منابع طبیعی و انفال، ارائه بهترین روش‌های پیشگیری و عملیات بیولوژیکی، مطالعه و شناخت کلی از وضعیت منابع طبیعی استان، بررسی آسیب‌ها و چالش‌ها ازجمله مواردی است که می‌توان مدنظر قرارداد.

وی تصریح کرد: دانشجویان می‌توانند با توجه به شرایط اقلیم و توپوگرافی، هر منطقه را شناسایی کرده و ارائه­ی طرح داشته باشند، به‌عنوان‌مثال در بحث دریاچه ارومیه در کنار آن می‌توانیم با مستقر کردن ایستگاه‌های تولید انرژی خورشیدی هم مؤثر واقع شویم و هم ازلحاظ اقتصادی تأثیرگذار باشیم و اثر مثبتی نیز بر احیاء دریاچه ارومیه بگذاریم.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان غربی خاطرنشان کرد: کارهای تحقیقاتی را می‌توان در قالب تفاهم‌نامه، قرارداد و حتی واگذاری در قالب ماده ۳ پس از بررسی پروپوزال ارائه‌شده از طرف دانشجویان در کمیته‌های فنی و با تأیید سازمان به شکل قانونی به آن‌ها واگذار کرد.

لینک دانلود
حجم فایل